Een scheiding vraagt lef en helderheid. Voor veel ondernemers komt er een extra laag bij: hun bedrijf. De meesten denken dat hun bedrijf volledig buiten de scheiding blijft. Advocaten en erkende familiaal bemiddelaars Lien Lanclus en Sarah Geebelen van HuisRAAD Advocaten & Bemiddelaars: “Dat is zelden het geval. Wat je samen opbouwt, is ook samen te verdelen. Zelfs als je bedrijf op jouw naam staat.”
Een scheiding hakt erin, emotioneel én praktisch. Door nu al cijfers en professionele keuzes te documenteren, vermijd je dat je levenswerk straks onderwerp van discussie wordt. Zo hou je de touwtjes in handen, ook wanneer de situatie uitdagend wordt.
Gemeenschappelijke inkomsten
Ben je gehuwd onder het wettelijk stelsel en zonder huwelijkscontract? Dan geldt de regel dat alle inkomsten gemeenschappelijk zijn. Denk aan je loon, dividenden en zelfs inkomsten uit eigen goederen. Wat je jezelf uitkeert uit de vennootschap, komt in de pot. Alle inkomsten uit een eenmanszaak komen sowieso in de pot omdat een eenmanszaak geen aparte entiteit is zoals een vennootschap. Dit zie je ook in je aangifte van de personenbelasting. De inkomsten uit een eenmanzaak en ook de kosten zijn er volledig in opgenomen. Je wordt daar dus ook op belast. Met een vennootschap is dat anders. Dan kan je jezelf een fiscaal voordelig loon uitkeren.
Gedeelde aandelen
Een andere veelgemaakte misvatting is dat ondernemers denken dat de aandelen volledig van hen zijn gezien ze de enige bestuurder of aandeelhouder zijn. Dat is niet het geval. In het wettelijk stelsel behoort de waarde van de aandelen tot de gemeenschap. Bij een scheiding is die waarde in principe fiftyfifty te verdelen. Je blijft de enige die lidmaatschapsrechten uitoefent gezien deze rechten los staan van de vermogensrechten zoals het recht op dividend en de waarde van het aandeel. Financieel deelt je partner wel mee in de koek. Wil je helemaal zeker zijn dat je huwelijkspartner nooit aanspraak kan maken op jouw zaak, dan is en blijft scheiding van goederen het huwelijksstelsel dat je de beste bescherming biedt.
“Een scheiding kan je niet altijd vermijden. Dat je baas blijft over je bedrijf, wél.”
– Sarah
De status van de rekening courant
Check ook je rekening courant. Op die ‘interne bankrekening’ wordt netjes genoteerd wie aan wie nog iets verschuldigd is. Het is eigenlijk een lopend rekeningsaldo tussen de huwelijksgemeenschap en je zaak. Aan het einde van het huwelijk door echtscheiding of overlijden wordt dat saldo verrekend. Heeft de gemeenschap meer betaald voor je zaak dan omgekeerd? Dan moet de zaak de huwgemeenschap terugbetalen. Heeft je bedrijf net meer gezinsuitgaven voor de gemeenschap gedragen, dan krijgt je zaak een schuldvordering op de gemeenschap. Ook dit bedrag maakt deel uit van de verdeling.
Documenteren is beschermen
Een scheiding kan je niet altijd vermijden. Dat je baas blijft over je bedrijf, wél. Winsten aan de kant houden voor later lijkt verstandig, maar zonder motivering kan dat tegen je werken. Bij een scheiding kan je partner beweren dat je bewust inkomsten uit de gemeenschap gehouden hebt. Noteer daarom in het jaarverslag van de algemene vergadering waarom je winst niet uitkeert, bepaalde investeringen doet of afspraken hebt met de bank. Op die manier toon je dat winst opzij houden een zakelijke keuze was.
Clientcase: “Mijn man heeft nooit iets met mijn zaak te maken gehad”
Marlies runt al vijf jaar haar eigen winkel onder een besloten vennootschap en keert zichzelf maandelijks een loon uit. Verder laat ze de winst grotendeels in de vennootschap staan om te sparen voor een nieuwe winkelinrichting. Wanneer ze beslist te scheiden, gaat ze ervan uit dat de aandelen volledig van haar zijn: “Mijn man heeft nooit iets met mijn zaak te maken gehad.”
Na een gesprek met ons kwam de realitycheck:
– Omdat ze gehuwd is onder het wettelijk stelsel, moet de waarde van de aandelen tóch fiftyfifty verdeeld worden.
– Haar loon en eventuele dividenden tellen als gemeenschappelijke inkomsten.
– De rekening courant toont dat zij nog een schuld aan de vennootschap heeft. Ook dat moet worden meegenomen in de verdeling.
– Het feit dat de winst jarenlang werd opgepot zonder duidelijke notulen of motivatie, maakt de discussie en verdeling extra lastig.
Tip van advocaten en erkende familiaal bemiddelaars Sarah en Lien: “Zelfs als je partner nooit een voet in je kantoor heeft gezet, deel je in de scheiding vaak wel de waarde van je zaak.”
Ben jij op zoek naar juridisch advies met een menselijke aanpak? Neem contact op met Sarah en Lien. Wil je praktische tips? Download het gratis e-book ‘Love & Business’, een gids om je leven op én naast de werkvloer te beschermen.
Beeld: Gunter Mussen
